ارزیابی تغییرات پیوستگی و الگوی کاربری اراضی با ...

امروزه یکی از اثرات فعالیتهای انسانی در قالب تغییر کاربری اراضی، عدم توجه به محدودیتهای محیطزیستی است که بر سیمای محیط تأثیرگذار بوده و اثرات زیستمحیطی شدیدی بر اکوسیستمهای طبیعی دارد. این مسئله وسعت عرصههای طبیعی را کاهش و پراکندگی و انقطاع آن را افزایش میدهد. شناسایی تغییرات عوارض سطح زمین برای درک ارتباط متقابل انسان و محیط، امری ضروری است. هدف از این پژوهش ارزیابی تغییرات الگوی مکانی اراضی زولاچای به کمک سنجش از دور و استفاده از سنجههای سیمای سرزمین در بازه زمانی 24 ساله است که آگاهی از آن باعث برنامهریزی صحیح در جهت توسعه پایدار میگردد. برای تهیه نقشه کاربری اراضی از تصاویر ماهوارهای Landsat4 سال 1992 و Landsat8 سال 2016 استفاده گردید و با روش Maximum Likelihood که از معروفترین روشهای طبقهبندی است، طبقهبندی انجام شد. به منظور بررسی تغییرات پوشش اراضی در این بازه زمانی از سنجههای تعداد لکّه (NP)، تراکم لکّه (PD)، تراکم حاشیه (ED)، درصد پوشش سیمای سرزمین (PLAND)، سنجه بزرگترین لکّه (LPI) و سنجه شکل سیمای سرزمین (LSI) در سطح کلاس و از سنجههای تعداد لکّهها، تراکم لکّه، سنجه بزرگترین لکّه، سنجه شکل سیمای سرزمین، تنوع شانون (SHDI) و پیوستگی (CONTAG) در سطح سیمای سرزمین در نرمافزار Fragstats 4.2 استفاده شد. مقادیر صحت کلی طبقهبندی در دو دوره مورد مطالعه، بهترتیب 92 و 93 درصد، برآورد شد. بر اساس نتایج، افزایش سنجه تعداد لکّه (NP) بیانگر تفکیک کاربریهای طبیعی است. همچنین تراکم لکّه (PD) در دوره مطالعاتی از 41 به 62 واحد افزایش پیدا کرده است که نشاندهنده افزایش ناهمگنی در کاربری اراضی شده است. میزان یکپارچگی عناصر ساختاری نیز از 1/43 به 89/41 درصد کاهش یافته است که ناپیوستگی را در منطقه مورد مطالعه افزایش داده است.